س07252017

Last updateس, 11 جولای 2017 4pm

9438

Back شما اینجا هستید: Home تالار بورس مقالات و ویدئوهای آموزشی بورس مقالات آموزشی بورس ایران ارزشیابی شرکت های کوچک

ارزشیابی شرکت های کوچک

ارزشیابی شرکت های کوچک :
امروزه با جهانی شدن بازارها، تحولات رقابتی، تقاضا برای منابع مالی جدید و انتظارات روز افزون سرمایه گذاران، شركت های كوچك بیش از پیش مورد توجه قرار گرفته اند. تقریبا تمام تصمیم گیری های مالی مستلزم تعیین ارزش افزوده ای است كه به موجب این تصمیمات كسب خواهد شد. شركت ها برای ایجاد ارزش نه تنها از سوی سهامداران بلكه از طرف كلیه ذی نفعان تحت فشار قرار دارند. شركت های كوچك باید تلاش كنند تا بتوانند به صورت موثری با شركت های بزرگ رقابت كنند.

صاحبان شركت های كوچك باید آگاه باشند كه حداكثر كردن ارزش ایجاد شده تنها در سایه به كارگیری كارا و اثربخش منابع، میسر است كه خود نیازمند برنامه ریزی و كنترل دقیق عملیات شركت است. برنامه ریزی و كنترل عملیات مستلزم داشتن توانایی های لازم برای پیش بینی و تشخیص رابطه بین انتظارات مالكان حال و آینده است. از زمانی كه شركت های كوچك در مراحلی از رشد، به طور گسترده ای به دنبال تامین منابع مالی برآمدند، نیاز خاصی به محاسبه ارزش ایجاد شده در شركت هایشان احساس كردند. السن و نایت (۱۹۹۷) می گویند: «ایجاد ارزش برای سهامداران با ایجاد ارزش برای سایر ذی نفعان همسو و سازگار است». البته واژه ارزش، مفهوم كلـــی را شامل می شود كه از نظر سهامداران و سایر ذی نفعان با توجه به منافع هر یك، به اشكال مختلف تعبیر می شود.
شركت های دارای نرخ بالای ایجاد ارزش، می توانند سریع تر رشد كنند، راحت تر به بازارهای سرمایه دسترسی پیدا كنند، شرایط بهتری برای كاركنان خود فراهم آورند و قابلیت بیشتری برای اداره منابع شان داشته باشند. بنابراین ایجاد ارزش می تواند معرف وجود ساختارهای رشد یافته باشد. در چنین ساختارهایی منافع مشتریان نیز بهتر تامین می شود چرا كه شركت می تواند سرمایه هایی با هزینه كمتر جذب كند. پایین بودن هزینه سرمایه در فعالیت های سرمایه گذاری موجب می شود انتظارات مشتریان در زمینه قیمت كالا یا خدمات تامین شود.
در این تحقیق سعی شده است مسائل مربوط به ارزشیابی شركت های كوچك مورد بررسی قرار گرفته و همچنین مزیت كاربرد مدل اهلسن و قدرت پیش بینی كنندگی این مدل در مقایسه با سایر مدل های سنتی ارزشیابی بررسی شود.
● مشكلات ارزشیابی شركت های كوچك
هدف از ارزشیابی یك شركت، برآورد قیمتی است كه بر مبنای آن، گروه خریداران و فروشندگان در شرایط كاملا آگاهانه و فارغ از هرگونه اجبار اقدام به معامله واحد تجاری می كنند. در صورتی كه فرض شود بازارهای سرمایه در سطح نیمه قوی از فرضیه بازار كارا قرار دارند (یعنی تمام اطلاعات در قیمت سهام منعكس شده است) آن گاه آخرین قیمت معامله شده سهام یك شركت سهامی عام، ارزش آن شركت را دقیقا به ما خواهد داد. بنابراین تعیین ارزش یك شركت بزرگ سهامی عام كه سهام آن در بازار، معامله می شود، امری نسبتا آسان است، ولی تعمیم این فرضیه در مورد شركت های كوچك غیر قابل تصور است. بسیاری از صاحبان شركت های كوچك تمایلی ندارند كه مالكیت شركت از طریق عرضه سهام به عموم در دست عده بیشتری قرار گیرد. وقتی ماهیت ارزش شركتی قابل رویت نباشد، بحث درباره روش هایی كه بر مبنای ارزش قرار دارند، مشكل است. علاوه بر این در شركت هایی كه مالكیت آنها در دست عده محدودی حفظ می شود كه  این عده هم مالك و هم مدیر آن شركت هستند، ممكن است ارزش مالكیت- مدیریت بیش از ارزش های مادی باشد. ارزشیابی یك شركت كوچك مستلزم شناخت ویژگی هایی است كه در مدل های ارزشیابی شركت های بزرگ سهامی عام، در نظر گرفته نمی شود.
ویژگی های منحصربه فرد شركت های كوچك می تواند مجموعه ای از مشكلات و مسائل مالی را ایجاد كند كه هیچ گاه در مورد شركت های بزرگ مشاهده نمی شود. وجود همین تفاوت ها است كه موجب شده مدیران و مالكان شركت های كوچك معیارهای متفاوتی را در تصمیم گیری های مالی خود لحاظ كنند و به دنبال انواع مختلف راهكارهای تامین مالی باشند.
سهام شركت های بسیار كوچك به ندرت در حجم معاملات سهام یك شركت بزرگ خرید و فروش می شود. سرمایه گذاران بالقوه برای خرید سهام شركت های كوچك معمولا خیلی سخت تر می توانند اطلاعات لازم را كسب كنند.
هیتون (۸۹۹۱) بیان می كند: «كسب اعتبار از سوی شركت های كوچك نسبت به شركت های بزرگ بسیار دشوارتر است». استراتژی های مالی نیز تحت تاثیر اندازه شركت است، به طوری  كه شركت های كوچك باید در مقابل كسب بازده بالاتر ریسك بیشتری نسبت به شركت های بزرگ تقبل كنند. به علاوه شركت های كوچك اغلب از طرف سهامداران موسس اداره می شود كه ممكن است فاقد دانش و تجربه كافی در مسائل مالی باشند. به این ترتیب اغلب شركت های كوچك از سوی مجموعه ای از افراد كه در برنامه ریزی و كنترل استراتژی ها مكمل یكدیگر هستند، اداره نمی شود و این یعنی انعطاف پذیری كمتر در مقابل مراحل رشد شركت. شركت های كوچك در مقایسه با شركت های بزرگ با هزینه های بالاتری نیز روبه رو هستند (هزینه های معاملات، دعاوی مطروحه و هزینه های مربوط به ورشكستگی).
بالاخره  اینكه در مقایسه با شركت های بزرگ در بیشتر قراردادهایی كه بین شركت های كوچك و سایر ذی نفعان بیرونی وجود دارد، اعتبار مالكان نقش اصلی را ایفا می كند.
● معیارهای ارزشیابی سهام
فرآیند تعیین ارزش یك سهم معین را ارزشیابی سهم گویند. یك روش ارزشیابی ایده آل به گونه ای طراحی شده است كه بتواند ارزش كلیه سهام را به طور دقیق اندازه گیری كند. اگر یك سرمایه گذار در زمان انجام معامله، سهام معینی را زیر قیمت خریداری كند، قیمت آن سهم به تدریج افزایش خواهد یافت تا زمانی كه در قیمت «مشخص» آن را به فروش برساند و سپس وارد معامله دیگری از «خرید» شود بنابراین هیچ روش كاملی برای ارزشیابی سهام وجود ندارد.
ارزشیابی سهام یكی از مسائل بسیار پیچیده است و هیچ مدل ارزشیابی وجود ندارد كه بتواند به درستی ارزش ذاتی یك سهم را پیش بینی كند. حتی هیچ مدلی وجود ندارد كه بتواند پیش بینی دقیقی از تغییرات قیمت در آینده را ارائه دهد. به هر حال مدل های ارزشیابی سهام مبنایی برای مقایسه و سنجش معیارها و عوامل مربوط به ارزش سهام را ارائه می دهند. به علاوه با استفاده از برخی مدل های ارزشیابی می توان در شرایطی كه سهام «پایین تر از ارزش واقعی» معامله می شوند، حدود میانگین نرخ بازده بازار را محاسبه كرد.
● مدل های ارزشیابی سهام
برای ارزشیابی سهام مدل های مختلفی وجود دارد. برخی از این مدل ها ساده و برخی پیچیـــده هستند. در اكثر مدل های پیچیده عواملی مثل: ارزش دفتری سهام، سودهای آتی، درصد تقسیم سود، نرخ بهره بدون ریسك، ریسك سهم یا همان بتای سهم و زمان را دید.
ارزش دفتری بیانگر ارزش جاری یك سهم است كه محافظه كارانه ترین برآورد از ارزش آن است. ارزش دفتری مبنایی برای پیش بینی سودهای آتی است كه برای تعیین ارزش ذاتی سهام به كار می رود. البته به جز مواردی كه هیچ گونه سود نقدی به سهامداران پرداخت نمی شود، یعنی درصد تقسیم سود صفر است. بنابراین مشخص می شود كه در بیشتر مدل ها، سودهای آتی تضمین شده نیست و نمی توان گفت حتما به طور كامل در ارزش یك سهم لحاظ شده است. نرخ بهره بدون ریسك، می تواند نرخ بازده سرمایه گذاری باشد كه از سوی دولت تضمین شده است. به علاوه دوره ای كه یك سهم معین بازده بالاتری از نرخ بهره بدون ریسك، متوسط صنعت یا كل بازار دارد، بسیار مهم است. متوسط نرخ بازده شركت های جدیدالتاسیس در حال رشد نوعا بسیار بالا خواهد بود و در مقابل شركت های قدیمی تر متوسط نرخ بازده پایدارتری خواهند داشت. زمان و شاید مهم تر از آن ریسك سهم، دو متغیری هستند كه باقی می ماند و البته با توجه به ویژگی های هر مدل خاص به روش های مختلف قابل محاسبه هستند، در تحقیق حاضر ارزش ذاتی به دست آمده از برخی مدل های پیچیده مدل ارزشیابی اهلسن و سایر مدل های سنتی ارزشیابی برای شركت های كوچك مقایسه و بررسی شده است. كلیه ارزش های واقعی بازار و سایر متغیرهای غیر بازار مربوط به پایان سال ۲۰۰۰ میلادی است. مدل ها و متغیرهای به كار رفته در زیر تشریح شده است.
● مدل های اهلسن
مدل اهلسن، روش های ساده و در عین حال قدرتمندی را برای محاسبه ارزش بنیادی سهام قابل معامله در بازار به حسابداران و مدیران مالی ارائه می كند. به علاوه  این مدل به سرمایه گذاران كم تجربه یا فاقد تجربه در زمینه تحلیل های مالی امكان می دهد كه به سرعت ارزش بنیادی یك شركت را برآورد كنند. برخلاف مدل ارزش افزوده اقتصادی كه مورد توجه سرمایه گذاران (اعم از سهامداران یا اعتباردهندگان) با دید بلند مدت قرار دارد، مدل اهلسن تنها به سرمایه گذاران معمولی تاكید می كند.
دلایل بسیاری وجود دارد كه باعث می شود روش ارزشیابی اهلسن نسبت به سایر مدل های ارزشیابی سنتی از قبیل مدل های مبتنی بر جریان های نقد تنزیل شده و سودهای نقدی تنزیل شده به ویژه در مورد شركت های كوچك كاربرد بیشتری داشته باشد. در روش های ارزشیابی سنتی مزبور فرض شده است كه شركت ها هر سال سود سهام خود را پرداخت می كنند و این در حالی است كه بسیاری از شركت های كوچك حتی آنهایی كه از سود آوری بالایی برخوردارند و در بازار مورد معامله قرار می گیرند، هرگز سود سهام پرداخت نكرده اند. پس چگونه باید سهام چنین شركت هایی را مورد ارزشیابی قرار داد؟
مدل های مبتنی بر جریان های نقد تنزیل شده نیز اشكالاتی دارند به طور مثال این مدل ها ارزش شركت را به طور كلی به جریان سودهای آتی آن مرتبط می داند و به سایر اطلاعات مربوط و موجود در ترازنامه توجهی ندارد. در واقع در مدل های مبتنی بر جریان های نقد تنزیل شده بحث مربوط به ترازنامه در ارزش یك شركت، به جریان های نقدی (سودهای) طرح هـای آتی محدود است. این مساله باعث می شود پیش بینی دوره های آتی نقش بیشتری در ارزشیابی شركت داشته باشد كه  این خود علت اصلی بروز مشكلاتی در زمینه برآورد ارزش نهایی است. روش ارزشیابی اهلسن مشكل مربوط به ارزش نهایی را با برنامه ریزی سود باقی مانده آتی كاهش داده است. در ضمن اطلاعات اولیه لازم در مدل ارزشیابی اهلسن به راحتی از اطلاعات موجود در صورت های مالی قابل استخراج است و یا با استفاده از مدل ارزشیابی دارایی های سرمایه ای قابل محاسبه می باشد. رابطه مدل اهلسن به شكلی كه در اكثر متون مالی و حسابداری رایج است در زیر ارائه شده است.
كه:
٭tP= ارزش محاسباتی هر سهم در زمان t است.
tB= ارزش دفتری هر سهم در زمان t است.
ROE: نرخ بازده حقوق صاحبان سهام كه برحسب درصد بیان می شود و از تقسیم سود متعلق به سهامداران عادی بر میانگین سهام عادی به دست می آید.
er= نرخ هزینه سرمایه شركت (با استفاده از مدل CAPM برآورد می شود).
در این مقاله مدل های اهلسن پایه و اهلسن بتای اهرمی برای پیش بینی و محاسبه ارزش شركت های كوچك به كار برده شده است.
● مدل اهلسن پایه
این مدل اهلسن، نمونه ای از یك مدل ارزشیابی مبتنی بر جریان های نقدی است، كه معمولا از اطلاعات موجود و واقعی سهام استفاده می كند. در این مدل كلیه عوامل موثر از قبیل ارزش دفتری، سودهای آتی، درصد تقسیم سود، نرخ بهره بدون ریسك، ریسك سهم و زمان لحاظ شده است. در انجام محاسبات نرخ بازده اوراق قرضه دولتی به عنوان نرخ بهره بدون ریسك و دوره زمانی ارزشیابی ۱۰ سال است. ریسك سهم معادل بتای سهم در نظر گرفته می شود.
● مدل اهلسن بتای اهرمی
این مدل كاملا شبیه مدل قبلی است، به جز در مورد ریسك سهم یا همان بتا كه به واسطه سطح اعتبار سهم، تعدیل شده است. در این مدل سطوح اعتباری بالا معرف ریسك بالاتر سهم می باشد.
● مدل های مبتنی بر بازار
دو مدل از رایج ترین مدل های ارزشیابی مبتنی بر اطلاعات بازار در زیر مورد بررسی قرار گرفته است.
● مدل ارزش ذاتی بر مبنای PEG
در این مدل چنین بیان می شود كه نسبت قیمت به سود هر سهم ( P/E) در صورتی كه قیمت به طور منصفانه تعیین شده باشد، معادل نرخ رشد آن سهم است. نسبت قیمت به سود هر سهمی كه بالاتر (پایین تر) از قیمت واقعی خود معامله می شود، در مقایسه با نرخ رشـد مورد انتظارش بالاتر (پایین تر) خواهد بود. در واقع نسبت قیمت به سود هر سهم (P/E) به نرخ رشد سود است.
PEG= (P/E) (earning growth percentage)e
و ارزش ذاتی یك سهم بر مبنای برابر است با قیمت روز بازار آن سهم تقسیم بر PEG:
PEG Value = observed current market price / PEG
مدل ارزش ذاتی بر مبنای نسبت قیمت به سود هر سهم پیش بینی شده
در این مدل فرض می شود همواره هر سهم دارای نسبت قیمت به سود هر سهم (P/E) ثابت است. بنابراین با استفاده از نسبت قیمت به سود هر سهم می توان ارزش ذاتی سهام را پیش بینی كرد. البته برای این منظور لازم است دو نسبت قیمت به سود هر سهم محاسبه شود. یكی بر مبنای سود جاری و دیگری بر مبنای سود پیش بینی شده سال آتی كه از سوی تحلیل گر برآورد می شود. به عبارت دیگر:
همان طور كه مشاهده می شود در هر دو مدل یاد شده برای محاسبه ارزش ذاتی سهام، پیش بینی سودهای آتی ضروری است.
● تحلیل آماری
نمونه بررسی شده شامل ۴۷۷ شركت كوچك از ۱۰ صنعت است. در جدول شماره یك اطلاعات مربوط به آمار توصیفی و نتایج به دست آمده از هر یك از مدل های اهلسن و بازار ارائه شده است.
نزدیك ترین میانگین قیمت های پیش بینی شده به میانگین قیمت های واقعی مربوط به مدل اهلسن بتای اهرمی است. به علاوه انحراف معیار هر دو مدل اهلسن از مدل های بازار كمتر است. جهت تجزیه و تحلیل بیشتر آزمون های آماری زیر انجام شده است.
نخستین آزمون، بررسی همبستگی پیرسون بین قیمت های واقعی و برآورد شده بر اساس هر یك از مدل ها است. نتایج به دست آمده در جدول شماره ۲، ارائه شده است. قوی ترین همبستگی (۷۲۵۵/۰) بین قیمت واقعی سهام و قیمت محاسبه شده بر اساس مدل پیش بینی شده وجود دارد. ضعیف ترین همبستگی (۳۹۳۴/۰) GEP مربوط به نتایج به دست آمــده از مـدل مبتنی بر است. دو مدل مزبور همان دو مدل مبتنی بر بازار هستند. نتایج مربوط به مدل های اهلسن به ترتیب ۵۳۰۶/ ۰ و ۵۰۰۸/ ۰ است كه بیانگر یك رابطه قوی بین قیمت های واقعی و پیش بینی شده هستند.
در گام بعدی خطای پیش بینی هر یك از مدل ها بررسی شده است. خطای پیش بینی در واقع تفاوت بین قیمت پیش بینی شده با قیمت واقعی است و خطای مطلق پیش بینی از قدر مطلق خطای پیش بینی به دست می آید.
مدل اهلسن بتای اهرمی كمترین میانگین خطای پیش بینی را با ۲۷/۴ داشته است. نسبت میانگین خطا به میانگین قیمت واقعی (۲۷/۴ تقسیم بر ۶۳/۱۷) ۲/۲۴درصد است. مدل پیش بینی شده با میانگین خطای ۱۹/۵ در رده دوم قرار دارد. دو مدل مزبور بر اساس نتایج به دست آمده برای میانگین مطلق خطای پیش بینی نیز در رده های اول و دوم قرار می گیرند با این تفاوت كه مدل پیش بینی شده با ۹۸/۶ كمترین میانگین مطلق خطا و مدل اهلسن بتای اهرمی با ۹۴/۸ در رتبه دوم است.
● نتیجه گیری
در این نوشتار مزیت كاربرد مدل اهلسن نسبت به سایر مدل های ارزشیابی سهام به خصوص در مورد شركت های كوچك بررسی شد. قیمت های واقعی با قیمت های برآورد شده حاصل از دو مدل اهلسن و بازار مورد مقایسه قرار گرفت. به طور كلی نتایج نشان داد در پیش بینی های انجام شده مدل اهلسن نسبت به مدل مبتنی بر بازار از دقت بالاتری برخوردار است.
روش ارزشیابی اهلسن نسبت به سایر مدل های ارزشیابی سنتی از قبیل مدل های مبتنی بر جریان های نقد تنزیل شده و سودهای نقدی تنزیل شده كاربرد بیشتری دارد. بیشتر شركت های كوچك هیچ گونه سود نقدی پرداخت نمی كنند، به علاوه در خیلی از موارد دسترسی به این قبیل اطلاعات بسیار دشوار است. مدل های مبتنی بر جریان های نقد تنزیل شده نیز برای شركت های كوچك مناسب نیستند، چون مدل های یادشده مشكلات زیادی با تعیین ارزش نهایی دارند كه برآورد آن به ویژه برای شركت های كوچك یا در حال رشد مشكل است. البته مدل ارزشیابی اهلسن این مشكل را با برنامه ریزی سود باقی مانده آتی كاهش داده است.

نظر خود را اضافه کنید.

0
شرایط و قوانین.
  • هیچ نظری یافت نشد

 
 video-blog-tin

 The Most comprehensive of Forex Trading Course

exness.ir banner 120 600

pack

register-now

impor-annonc

 
 
140-70